Frisse Scholen en een gezond binnenklimaat zonder hoge kosten

De richtlijnen van Frisse Scholen geven houvast over hoe een gezond en energiezuinig schoolgebouw eruit moet zien. Ze kijken naar vijf onderwerpen die samen bepalen hoe prettig en gezond een gebouw is.

De vijf thema’s van een Frisse School

• Energie: het gebouw gebruikt zo min mogelijk energie.
• Luchtkwaliteit: CO₂, fijnstof en ventilatie moeten op orde zijn.
• Temperatuur: niet te warm, niet te koud, geen hittepieken.
• Licht: goede daglichttoetreding en kunstlicht dat rust geeft aan de ogen.
• Geluid: weinig achtergrondgeluid, goede akoestiek en voldoende isolatie.

Die vijf thema’s bepalen hoe goed een gebouw scoort. Je hebt drie niveaus:

• Klasse C: voldoet aan de wettelijke eisen.
• Klasse B: goed.
• Klasse A: het hoogste niveau.

Veel scholen willen naar Klasse B toe. Niet omdat het moet, maar omdat het verschil in comfort en leerprestaties enorm merkbaar is.

Ventilatie is een van de belangrijkste onderdelen binnen de richtlijnen van Frisse Scholen. Nieuwbouw moet aan strengere eisen voldoen dan bestaande gebouwen, maar ook in oudere scholen valt vaak veel te verbeteren. Niet door alles te vervangen, maar door beter te kijken naar hoe installaties worden gebruikt en aangestuurd.

De richtlijnen helpen om bewust stil te staan bij luchtkwaliteit, comfort en energiegebruik. In de praktijk gaat het mis wanneer ventilatie pas aandacht krijgt op het moment dat er klachten ontstaan, in plaats van dat het onderdeel is van dagelijks beheer.

Een paar situaties die vaak terugkomen:

• Lokalen waar de CO₂ halverwege de middag structureel boven de grens uitkomt.
• Ventilatiesystemen die altijd op dezelfde stand draaien, ongeacht bezetting.
• Frisse lucht die wordt binnengehaald terwijl het gebouw tegelijkertijd onnodig wordt verwarmd.
• Installaties die niet goed zijn ingeregeld of te traag reageren op gebruik.
• Energiepieken die lastig te verklaren zijn.
• Ventilatie die vooral hoorbaar is, maar weinig merkbaar bijdraagt aan comfort.

Dit soort problemen krijg je pas echt onder controle als je ziet wat er in het gebouw gebeurt. Niet één keer per jaar tijdens een inspectie, maar continu, als onderdeel van het dagelijkse gebruik.

Met realtime-inzicht zie je precies wat er per lokaal gebeurt. Je ziet CO₂-waarden, temperatuur, luchtvochtigheid en andere gegevens zoals ze echt zijn. Je ziet welke ruimtes te snel opwarmen, waar ventilatie te weinig doet en waar energie onnodig wegstroomt.

Dat maakt verbeteringen niet alleen makkelijker, maar ook eerlijker. Je hoeft geen discussies op gevoel te voeren. Je laat gewoon zien wat er gebeurt.

Automatische aansturing kan ervoor zorgen dat ventilatie, verwarming en koeling meebewegen met wat er in een gebouw gebeurt. Door te sturen op factoren zoals luchtkwaliteit, temperatuur en externe omstandigheden voorkom je pieken en wordt er bijgestuurd voordat een lokaal te warm of te benauwd aanvoelt. Dat geeft rust, omdat instellingen niet telkens handmatig aangepast hoeven te worden.

Het effect is in de praktijk goed merkbaar:

• CO₂-waarden blijven stabieler.
• Lokalen voelen rustiger en minder benauwd aan.
• Het energiegebruik daalt in plaats van stijgt.
• Er komen minder klachten vanuit team en leerlingen.

Wanneer je beslissingen baseert op objectieve data, wordt het makkelijker om keuzes uit te leggen. Niet alleen wat er misgaat, maar ook waarom je iets wel of juist niet aanpakt. Dat helpt bij onderhoudsplanning, investeringskeuzes en het onderbouwen van subsidieaanvragen zoals DUMAVA.

Veel scholen denken dat je grote renovaties nodig hebt om richting Klasse B te komen. Dat valt mee. Met betere instellingen, automatische sturing en goed inzicht kun je vaak al een groot deel van de winst pakken. Het is vooral een kwestie van meten, begrijpen en slim bijsturen.

Declan helpt scholen om grip te krijgen op hun binnenklimaat door data uit bestaande systemen samen te brengen in één duidelijk overzicht. Denk aan informatie over energieverbruik, ventilatie, temperatuur en luchtkwaliteit. Data die er vaak al is, maar verspreid staat en daardoor lastig te gebruiken is.

Het platform laat zien hoe een gebouw zich daadwerkelijk gedraagt. Wanneer waarden afwijken, wanneer patronen ontstaan en waar prestaties achterblijven. Dat inzicht staat niet op zichzelf. Onze monitoringspecialisten kijken mee, analyseren wat er gebeurt en vertalen dat naar concrete acties. Zo wordt duidelijk waar instellingen beter kunnen, waar bijsturing nodig is en wat dat betekent voor comfort en energiegebruik.

Op basis van dat inzicht kan het gebouw slimmer worden aangestuurd, passend bij het gebruik en de omstandigheden. Dat zorgt voor een prettiger binnenklimaat zonder onnodig energieverbruik. En omdat alles meetbaar en uitlegbaar is, kun je bestuur en team laten zien wat er speelt, welke keuzes worden gemaakt en wat dat oplevert. Zo werk je stap voor stap toe naar een gezonder gebouw en een realistische route richting Klasse B of hoger.